Coronavirus- CC via Pixabay/TheDigitalArtist
Coronavirus- CC via Pixabay/TheDigitalArtist

Koronawirus – fakty i mity

Autor: Dr hab. n. med. Tomasz Dzieciątkowski – adiunkt w Katedrze i Zakładzie Mikrobiologii Lekarskiej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego oraz asystent w Zakładzie Mikrobiologii UCK w Warszawie. Specjalizuje się w zakażeniach wirusowych u pacjentów poddanych zabiegom transplantacyjnym oraz osób z zaburzeniami odporności. Autor lub współautor ponad 80 publikacji naukowych z zakresu wirusologii lekarskiej i weterynaryjnej.

Koronawirusy są powszechnymi na całym świecie patogenami wywołującymi zakażenia człowieka oraz zwierząt. Należą one do wirusów o pojedynczej nici RNA (ssRNA) oraz posiadających osłonkę, co zwiększa ich wrażliwość na czynniki środowiskowe oraz środki dezynfekcyjne.

Do 2019 roku wyróżniano sześć koronawirusów wywołujących zakażenia u ludzi. Cztery z nich – 229E, OC43, NL63 i HKU1 – należą do tzw. starych koronawirusów człowieka, które powodują powszechne zapalenia oskrzeli u osób dorosłych. Dwa pozostałe: zidentyfikowany w 2002 roku koronawirus zespołu ciężkiej niewydolności oddechowej (SARS-CoV) oraz wykryty w 2012 roku koronawirus bliskowschodniego zespołu oddechowego (MERS-CoV), mogą prowadzić do poważnych zaburzeń oddechowych, a w konsekwencji do śmierci.

Na początku stycznia 2020 roku został zidentyfikowany nowy czynnik zakaźny, zaliczany do rodziny Coronaviridae, a powodujący wybuch epidemii wirusowego zapalenia płuc w Wuhan w Chinach, określany początkowo jako 2019-nCoV, a obecnie znany jako SARS-CoV-2.

Typowymi objawami zakażenia są:

  • gorączka 38,5-39,0°C
  • suchy kaszel
  • uczucie duszności i ucisku w klatce piersiowej.

Obraz kliniczny w odniesieniu do COVID-19 nie jest obecnie jednak jednoznacznie określony. Zgłaszane objawy wahały się od bardzo łagodnych do ciężkich, w tym zaburzeń ze strony układu oddechowego prowadzących do śmierci. Jak dotąd dostępne dane sugerują, że większość chorób o etiologii SARS-CoV-2 jest łagodna, a poważna choroba występuje w 16% przypadków. Starsi ludzie i osoby z poważnymi chorobami podstawowymi – na przykład z chorobami serca, płuc i cukrzycą czy pacjenci onkologiczni – wydają się być bardziej narażeni na ryzyko poważnego przebiegu COVID-19. Najwyższy wskaźnik śmiertelności z powodu koronawirusa SARS-CoV-2 występuje w grupie wiekowej powyżej 80 roku życia i wynosi prawie 15%. U pacjentów w przedziale wiekowym 70-79 lat śmiertelność jest na poziomie 8%, a w grupie wiekowej 60-69 lat już tylko 3,6%. Należy podkreślić, że wśród dzieci do dziewiątego roku życia nie odnotowano żadnego przypadku zgonu z powodu zakażenia nowym koronawirusem.

11 marca 2020 koronawirus SARS-CoV-2 został określony jako pandemiczny przez Światową Organizację Zdrowia (WHO). Oznacza to, że wirus powodujący COVID-19 zakaża ludzi i łatwo rozprzestrzenia się pomiędzy nimi, a przypadki choroby zostały wykryte w większości krajów na całym świecie i wykazują dużą dynamikę.

Pięć faktów i mitów na temat zakażeń SARS-CoV-2

Coronavirus- CC via Pixabay/AnnaliseArt
Coronavirus- CC via Pixabay/AnnaliseArt

#1: Możesz uchronić się przed SARS-CoV-2 płucząc usta wybielaczem, pijąc ocet lub używając olejków eterycznych, słonej wody lub alkoholu etylowego. MIT

PRAWDA: żadne z tych „zaleceń” nie uchroni Cię przed zakażeniem SARS-CoV-2, a niektóre z tych praktyk mogą być wręcz niebezpieczne. Najlepsze sposoby ochrony przed tym koronawirusem obejmują: częste i dokładnie mycie rąk za pomocą mydła i gorącej wody, unikanie bliskiego kontaktu z kaszlącymi lub kichającymi chorymi, ponadto możesz uniknąć rozprzestrzeniania się własnych zarazków, kaszląc w zgięcie łokcia i pozostając w domu, gdy jesteś chory.

#2: Nowy koronawirus SARS-CoV-2 został celowo stworzony lub wręcz wyprodukowany przez ludzi. MIT

PRAWDA: wirusy mogą się zmieniać z czasem poprzez spontaniczne mutacje. Czasami wybuch choroby następuje, gdy wirus, który jest powszechny u zwierzęcia, takiego jak nietoperz, ulega zmianom i przechodzi na ludzi. Prawdopodobnie tak powstał nowy koronawirusy przechodząc od nietoperzy przez łuskowce (pangoliny) na ludzi.

#3: Zamawianie lub kupowanie produktów wysyłanych z Chin sprawia, że wzrasta prawdopodobieństwo zachorowania. MIT

PRAWDA: naukowcy cały czas badają nowego koronawirusa, aby dowiedzieć się więcej o tym, jak zaraża ludzi. Wirusy takie jak ten nie są długo aktywne na powierzchniach, więc jest mało prawdopodobne, by zostać zakażonym przez SARS-CoV-2 z paczki, która była transportowana przez kilka dni lub tygodni.

#4: Noszenie chirurgicznych maseczek ochronnych zapobiega przed zakażeniami SARS-CoV-2. MIT

PRAWDA: nie zaleca się noszenia lekkich jednorazowych masek chirurgicznych – ponieważ nie są one ściśle dopasowane oraz mają duże pory w materiale, z którego są wykonane istnieje możliwość, by kropelki będące nośnikami SARS-CoV-2 dostały się do nosa, ust lub oczu. Ponadto ludzie z wirusem na rękach, którzy dotykają twarzy pod maską, mogą zostać zakażeni. Osoby zakażone mogą nosić te maski, aby zmniejszyć ryzyko zakażeń innych. Należy pamiętać, że zaopatrzenie się w maski na własną rękę sprawia, że mniej z nich jest dostępnych dla chorych pacjentów i potrzebujących ich pracowników ochrony zdrowia.

#5: Nie istnieje szczepionka przeciwko nowemu koronawirusowi SARS-CoV-2. PRAWDA

To prawda, nie ma obecnie dostępnej szczepionki dla ludzi, która miałaby chronić przez zakażeniami powodowanymi przez nowego koronawirusy. Pracuje nad nią już klika ośrodków badawczych, lecz zanim znajdzie się ona na rynku może minąć kilka lub nawet kilkanaście miesięcy.

ZALECENIA

Standardowe zalecenia WHO dotyczące zapobiegania rozprzestrzeniania się SARS-CoV-2 w populacji obejmują:

  • częste mycie rąk i twarzy,
  • zakrywanie ust i nosa podczas kaszlu i kichania
  • dokładna obróbka cieplna (gotowanie, smażenie) produktów spożywczych pochodzenia zwierzęcego.
  • unikanie przebywania w dużych zbiorowiskach ludzkich oraz bezpośredniego kontaktu (poniżej 2 m) z osobami wykazującymi objawy chorobowe ze strony układu oddechowego.

Pacjent manifestujący objawy powinien być hospitalizowany w oddziale zakaźnym (obserwacyjno-zakaźnym) z zapewnieniem warunków izolacji oddechowej i ścisłego reżimu sanitarnego. Nie należy zgłaszać się do Szpitalnych Oddziałów Ratunkowych (SOR) czy do lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej (POZ).

Strony zamieszczające potwierdzone informacje na temat zakażeń koronawirusaem SARS-CoV-2:

https://www.gov.pl/web/zdrowie/co-musisz-wiedziec-o-koronawirusie
https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019

Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed Instagram Feed
More Stories
Frag Out! Magazine #15 - Polish Navy W-3 Anakonda Helicopters
Anakondy Lotnictwa Marynarki Wojennej